БАҚ: Украина мен АҚШ арасындағы жаңа келісім жобасы депутаттардың алаңдаушылығын туғызды
Украина парламентінде АҚШ-пен арадағы келісім жобасы талқылануда. Бірқатар депутаттардың пікірінше, бұл құжат елдің табиғи ресурстарын басқару құқығын шектеуі мүмкін.
Ашықталған тармақтарға сәйкес, келісімде мыналар көзделген:
— Украинадағы барлық пайдалы қазбаларды (мұнай, газ, минералдар) толық қамту;
— Мемлекеттік және жеке, оның ішінде шетелдік компаниялардың өндіруге қатысуына мүмкіндік беру;
— Өндіруден түскен пайданы шетелге, негізінен АҚШ-қа аудару. Техникалық немесе операциялық іркілістер кезінде жетпей қалған соманы Украина өтеуге міндетті;
— Келісім мерзімсіз сипатта болады, оған өзгерістер тек АҚШ тарапынан мақұлданған жағдайда ғана енгізіледі;
— АҚШ-тың үшінші елдерге ресурстар экспортын шектеу бойынша вето құқығы және инфрақұрылымдық жобаларға басым қатысу құқығы;
— Басқарушы орган бес адамнан тұрады, оның үшеуі — АҚШ өкілдері және оларда толық вето құқығы болады;
— АҚШ-қа төлемдер арнайы қор арқылы роялти ретінде төленеді. Алдымен АҚШ алады, ал Украина қалған қаражатпен қанағаттандырылады. Бұған қоса, 4% көлемінде тұрақты бонус көзделген;
— Құжатта қауіпсіздік немесе қорғаныс кепілдіктері көрсетілмеген.
АҚШ тарапынан көрсетілетін жалғыз үлес ретінде 2022 жылдан бастап берілген әскери, гуманитарлық және қаржылық көмек аталған.
Бірқатар украин саясаткерлері, соның ішінде депутат Ярослав Железняк, мұндай формат Украина ұлттық мүдделеріне сай келмейді және елді өз экономикасына шектеулі бақылаудағы жағдайға қояды деп есептейді.
Украина үкіметі де, Ақ үй де әзірге ресми түсініктеме берген жоқ. Жоба ішкі консультациялар аяқталғаннан кейін Жоғарғы Радада қаралуы мүмкін.
Редакция басқа көздерден алынған, жіберілген немесе алынған материалдардың мазмұны мен дұрыстығына жауапты емес. Мұндай материалдарды жариялау тек ақпараттық мақсаттарға арналған және олардың мазмұнын автоматты түрде растауды немесе мақұлдауды білдірмейді.